[singlepic id=1016 w=320 h=240 float=center]

مارک اورل استاین متولد 26 نوامبر سال 1862 در بوداپست مجارستان است. وی متخصص در باستان شناسی، زبانهای شرقی بوده و در ده سالگی برای فرا گرفتن زبانهای لاتین، یونانی، فرانسه و انگلیسی به شهر درسدن آلمان فرستاده شد.

از 1897 تا 1884 در دانشگاههای وین، لایپزیگ و توبینگن به تحصیل پرداخت. سال 1884 از دانشگاه توبینگن درجه دکترای زبان شناسی دریافت نمود. زبانهای هندی و ایرانی را در دانشگاه توبینگن و با راهنمایی روت،که یکی از بزرگترین محققان به شمار می رفته است ، فرا گرفت و در زبان سنسکریت و فارسی پیشرفت قابل توجهی کرد. سال 1919 از دانشگاه پنجاب هند درجه دکتری در زبانهای شرقی دریافت نمود.

در 1888 به هندوستان مسافرت کرد و در همین سال به عنوان رئیس اورینتل کالج لاهور و مدیر ثبت نام دانشگاه پنجاب برگزیده شد و تا 1899 علاوه بر ریاست اورینتل کالج لاهور، به تدریس زبان سانسکریت نیز مشغول بوده است.

سال 1897 به دنبال تحقیقاتش برای اداره زمین شناسی مجارستان، در غار هزار بودا در نزدیکی تون-هوانگ به بزرگترین کشفیات خود درباره هنر چینیهای باستان در سده چهارم نایل آمد و نسخه های خطی کمیاب بودایی مربوط به سده های پنجم تا دهم و قدیمیترین نمونه کتاب چاپی مربوط به سال 868م را که در این معبد کشف شده بود گردآوری کرد- این مجموعه در حال حاضر در موزه بریتانیا نگهداری می شود. وی سفرهای اکتشافی زیادی انجام داده اما در سال 1961 متوجه ایران شد و به سفرهای اکتشافی در فارس پرداخت و برخی از آثار دوره هخامنشی، اشکانی و روابط پیش از تاریخ ایران و دره سند را مطالعه نمود.

از 1932 تا 1934 سرتاسر نواحی غربی ایران تا دریاچه ارومیه را بررسی و سپس به منطقه غرب رود آمویه مسافرت و بقایای آبادیهای حدفاصل دوران نوسنگی و عصر مفرغ را کشف کرد و نیز به کاوش و پژوهش درباره آثار تاریخی دوره ساسانی و اسلامی ایران پرداخت.

پرارزشترین جنبه پژوهشهای او طی سالهای متوالی تهیه چندین نقشه بزرگ و دقیق از مرزهای ایالات رومی، مسیر لشکر کشیها و مهمات رسانی و محل پادگانهای رومیها بوده است.

کاوشهای وی برای انگلیسی ها بسیار سودمند بوده و عنوانها و درجه های زیادی از سوی دولت انگلستان و از دانشگاههای آکسفورد و کمبریج دریافت کرده است. این تحقیقات همچنین توجه بسیاری از زبان شناسان را به ناحیه شمال غربی هندوستان و ترکستان چین جلب کرد و انگیزه پژوهشهایی گردید که سرانجام راه را برای شناخت زبانهایی چون ایغوری، تخاری و ختنی فراهم نمود. سال 1943 پس از کسب اجازه از دولت افغانستان در ادامه اکتشافات علمی خود رهسپار آن کشور شد، ولی پیش از شروع کار در 26 اکتبر سال 1943 بر اثر بیماری ذات الریّه در کابل درگذشت.

درباره استاد استاین تالیفاتی به چاپ رسیده است که چند نمونه از آن عبارتند از

1- کشفیات سر اورل استاین در آسیای مرکزی.

2- فهرست توصیفی اشیای باستانی مکشوفه توسط سراورل استاین….، در خلال کاوشهایش در آسیای مرکزی، کانسوو شرق ایران.

3- سفر اکتشافی سر اورل استاین در سالهای 1933-1939.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

یک × 2 =